Anasayfa > Şehir Hatları > Tarih

Tarih

1 Ağustos 2015  |  0 yorum  |  Zeynep Bakır

Kapalıçarşı’da sıradışı alışveriş stratejisi

Kapalıçarşı’da alışveriş bugün nasılsa bundan 100 yıl önce de aynı heyecan ve kalabalık içindeymiş. Bakın o dönemi İstanbul’da yaşamış Amerikalı yazar Francis Marion-Crawford neler anlatıyor... 

Kapalıçarşı’da sıradışı alışveriş stratejisi

“Doğu’da alışveriş hiç de sıkıcı veya sıradan değil. Türkiye’de bir pazarlığı geliştirmek için gereken mantık dışı süre belki de çarşıdaki sürekli kalabalığın nedenini açıklar. Her kim bir şey satın almak isterse, istediğini alana kadar pek çok kez geri çekilip tekrar taaruza geçmesi gerekir. Sonuçta her müşterinin işi olan dükkâna bir yerine dört sefer gelmesiyle, çarşının dolambaçlı dehlizleri ve labirent gibi yollarındaki alışveriş trafiğine makul düzeydekinin dört misli müşteri katılıyor. Bu gerçekten zorlu bir iş. Aradığınızı ilk gördüğünüzde kör gibi davranmalı ve en ufak bir yüz ifadenizle ilgilendiğinizi belli etmemelisiniz. Sonra dükkândaki en az yüz malın fiyatını sormalı ama bu arada ihtiyacınız olanı da unutmayacak kadar dikkatli olmalısınız. Yoksa dükkân sahibi aslında onu istediğinizden şüphelenebilir. Daha sonra kahve ısmarladığında esasında alışveriş yapmaya gelmediğinizi ve fiyatları sadece meraktan sorduğunuzu söylersiniz. Birkaç gün sonra tekrar gidip birkaç şeyin fiyatını daha sorarsınız. Üçüncü ziyaretinizde uzun süre önce gizlice seçtiğinize daha yakından bakabilir ve dükkân sahibine istediği fiyatın en çok üçte birini teklif edersiniz. Dördüncü gün son bir meydan savaşına hazırlanın. Fevkalade zengin görünmüyorsanız ve acemi çaylak bir haliniz yoksa ve sonuçta istenenin yaklaşık üçte ikisini ödemişseniz oldukça başarılısınız demektir. 

Çarşıda her şey gizemli ve pek çoğu gerçekten güzel. Surlarla çevrelenmiş bir şehrin içinde surlar içinde bir başka şehir onun da içinde ele geçirilemez bir kale! Çarşıyı oluşturan, her yönde birbirini kesen dar sokaklar ve çıkmazların hepsi tonozlarla örtülü ve sayısız küçük kubbeden süzülen ışıkla aydınlatılıyor.” 

Kaybolmamanın sırrı

Crawford’un Kapalıçarşı’da alışveriş yapma taktikleri böyle. Bugün de fazla bir şey değişmemiş gibi görünüyor. Bir de Kapalıçarşı’nın karışık gibi görünen dehlizleri ve labirent sokaklarına ünlü tarihçi ve rehber Saffet Emre Tonguç’tan iyi bir açılım geliyor. 

“Eğer Kapalıçarşı’da kaybolmak istemiyorsanız çarşının mantığını anlamak gerek. Çarşının 21 kapısı var. Nuriosmaniye Kapısı bir numaralı kapıdır. Oradan girerseniz dükkanların numaraları sağ kolda çifter, sol kolda teker teker artar. Çıkışı bulmak için bir ya da iki numaralı dükkâna ulaşmanız yeterli. 65 sokağın tamamı ana cadde olan Kalpakçılar’a dik ya da paralel. Dolayısıyla ana caddeye çıkmak işinizi hep kolaylaştırır.”

Kaynak: 1890’larda İstanbul / Kültür Yayınları 

Saffet Emre Tonguç ile 11. Ocak 2014 tarihinde Akşam Gazetesi'nde yayınlanan söyleşimden

Bu yazı hakkında yorum bulunamamıştır. İlk yorumu siz ekleyebilirsiniz >

Yazıya Yorum Ekleyin

E-Bülten Listemize Kayıt OlunYeni ürünler, yazılar ve size özel önerilerimizden haberdar olmak için e-posta listemize kayıt olmak ister misiniz?